martes, 10 de abril de 2012

Fármacos para mellorar a memoria

Un pequeno fragmento de proteína mellora a capacidade de aprendizaxe e de retención de información espacial en ratos, segundo informa un estudo publicado na revista PLoS Biology por científicos españois do Centro de Bioloxía Molecular "Severo Ochoa" (CSIC-Universidade Autónoma de Madrid).

Os investigadores basearon o seu traballo na plasticidad sináptica, un fenómeno polo que as conexións neuronais modifícanse como consecuencia de actividades e experiencias previas. Este mecanismo implica que o intercambio de información no cerebro vai variando ao longo da vida e, o que é máis interesante, pódese modificar para facilitar a memoria.

"Desde fai aproximadamente tres décadas, sábese que as conexións sinápticas entre neuronas non son estáticas, senón que responden á actividade neuronal modificando a súa intensidade,", explica José A. Esteban, un dos autores. "Así, estímulos do exterior poden provocar que algunhas sinapsis poténciense, mentres outras se debilitan". Os investigadores empregaron o péptido FGL, un fragmento de proteína implicada na comunicación celular. Esta molécula induce a formación de novos receptores de neurotransmisores no hipocampo, unha zona do cerebro na que se producen procesos relacionados coa aprendizaxe e a memoria. Ao fornecer FGL a ratas de laboratorio, a súa capacidade de retención de información espacial e de aprendizaxe aumentou significativamente.

Os resultados revelan que os mecanismos de plasticidad sináptica pódense manipular con fármacos de forma que aumente a capacidade cognitiva, polo menos en animais de laboratorio. "Este traballo oriéntanos acerca de posibles vías de intervención terapéutica para enfermidades mentais nas que estes mecanismos son defectuosos", subliñou Shira Knafo, co-autora do estudo.

Oito cousas que non sabías sobre o autismo :

Sobre o autismo:

Polo menos un de cada 150 nenos sofre autismo. Contámosche oito descubrimentos recentes sobre este trastorno cuxos principais signos e síntomas afectan á comunicación, as interaccións sociais e as condutas repetitivas.

Mal de xenios. Que tiñan en común Albert Einstein, Isaac Newton, Mozart, Beethoven, Inmanuel Kant e Hans Christian Andersen? Segundo ha concluído Michael Fitzgerald, psiquiatra irlandés do Trinity Collage de Dublín, todos estes grandes xenios da historia sufriron algunha forma de autismo ao longo da súa vida.

Cabeza grande. Os nenos con autismo teñen máis niveis de hormonas implicadas no crecemento (factores de crecemento insulínicos tipos 1 e 2) que aqueles que non padecen a enfermidade. Iso explicaría por que a circunferencia da cabeza nos autistas é máis grande, segundo concluía un recente estudo da Universidade de Cincinnati (EE UU) publicado en Clinical Endocrinology.

A reputación non importa. De acordo cunha investigación do Instituto Tecnolóxico de California (Caltech), aos autistas non lles importa o que os demais pensan deles. Para demostralo, os científicos compararon o seu comportamento á hora de facer doazóns económicas a UNICEF en dúas condicións: estando sós e cando eran observados por outra persoa. Os suxeitos sans doaban máis en presenza dun observador, porque tiñan en conta como repercutiría na súa reputación social. A contía doada polos autistas, con todo, era idéntica en ambas as situacións. As conclusións publicáronse na revista PNAS.

Procesan mellor. Os autistas teñen maior capacidade de procesar información que o común dos mortais, o que podería explicar a porcentaxe aparentemente maior que a media de persoas autistas que traballan no sector da tecnoloxía da información, afirman investigadores de Reino Unido. Ademais desta maior capacidade de procesar información, os autistas son máis capaces de detectar información que se considera esencial, segundo o estudo, que aparecía na publicación Journal of Abnormal Psychology.

Cara autista. O rostro dos nenos con autismo ten trazos característicos, de acordo cun estudo publicado hai pouco na revista Molecular Autism. Concretamente, teñen os ollos e a boca máis anchos, a zona alta da cara máis grande do habitual e a zona media da cara (nariz e fazulas) algo máis pequena que a media.

Prematuros. Os bebés prematuros e os que nacen con baixo peso teñen unha predisposición cinco veces maior a desenvolver autismo que aqueles que nacen cun peso normal, segundo un estudo publicado na revista Pediatrics e baseado en datos obtidos durante 21 anos.

Vantaxes na prehistoria. Algúns dos xenes que contribúen ao autismo poderían ser seleccionados no pasado porque proporcionaban maiores habilidades en intelixencia espacial, concentración e memoria, calidades que favorecían a quen padecían autismo á hora de cazar e colleitar.

Neuronas espello. As persoas que sofren autismo tenden a ter problemas en canto ás habilidades sociais e resúltalles case imposible mostrar empatía ao comunicarse con outra persoa. De acordo cunha investigación dada a coñecer en Biological Psychiatry, débese a fallos no sistema das neuronas espello (as encargadas de comprender e anticipar os desexos e as accións dos demais), que non se bloquean pero desenvólvense con extremada lentitude.

miércoles, 28 de marzo de 2012

Otzi, el hombre del hielo - Conservado en los Alpes.

O xenoma de Ötzi, o “home do xeo”:
 Faleceu fai 5.200 anos e cuxa momia glaciar foi descuberta nos Alpes italianos en 1991, acaba de ser secuenciado. Gracias as baixas temperaturas, conservouse perfectamente.

57 tatuajes
Os investigadores reconstruíron o seu aspecto e han diagnosticado que problemas de saúde padecía.
A análise do xenoma desta momia, que no momento da morte contaba con 45 anos, desvelou que Ötzi medía 1,60 metros e pesaba uns 50 quilos, así como que o seu grupo sanguíneo era 0, que tiña os ollos marróns e o cabelo castaño, e que sufría de intolerancia á lactosa. Os xenes de Ötzi indican que os seus devanceiros migraron de Oriente Medio e a súa carga xenética garda similitud coa de habitantes de illas como Córcega e Cerdeña .


otzi

Por outra banda, a momia evidencia non só unha predisposición xenética a padecer enfermidades cardíacas senón tamén síntomas de habela sufrido en forma de arteriosclerosis -endurecimiento das arterias-. O dato é interesante tendo en conta que, fai cinco mil anos, Ötzi non estaba exposto aos factores de risco que padece a sociedade actual. Ademais, tampouco era obeso e non tiña unha vida sedentaria. “Usaremos os datos de Ötzi para pescudar como se desenvolveron en orixe as enfermidades cardiovasculares humanas”, anunciou o antropólogo Albert Zink, coautor do estudo que publica Nature Communications.

Os científicos tamén identificaron restos de bacterias do xénero Borrelia, o que supón a evidencia máis antiga da enfermidade de Lime ou borreliosis, unha infección transmitida por garrapatas de patas negras.

jueves, 15 de marzo de 2012

La carraca

La carraca, ave del año 2012:

A Sociedade Española de Ornitología (SEO/Birlife) elixiu á carraca (Coracias garrulus) como ave do ano 2012. O descenso das súas poboacións, ao redor dun 40 por cento nos últimos anos, e as ameazas aos hábitats ocupados por esta especie levárona a estar incluída na categoría de "vulnerable" no Libro Vermello das aves de España.


Este paxaro de cores rechamantes habita en zonas esteparias, cultivos tradicionais e sotos fluviales, e aliméntase principalmente de insectos, o que lle fai ser un excelente factor de control de pragas. O seu nome débese ao ruidoso reclamo que emite, similar ao son das carracas de madeira, e que se empeza a escoitar en España durante a primavera, cando as aves regresan de pasar o inverno no África subsahariana.

Os cambios nos usos do chan e o aumento dos plaguicidas puxeron en perigo a supervivencia das carracas xa que, ademais de aumentar o risco de intoxicación pola ingesta de contaminantes químicos, tamén diminuíron as poboacións das súas presas potenciais. Por todo iso, a SEO quixo chamar a atención sobre esta especie, e ao longo do ano realizará diferentes actividades orientadas á sensibilización e conservación da mesma, como o seguimiento por satélite, censos e talleres divulgativos.

miércoles, 14 de marzo de 2012

Frank Sherwood Rowland, o químico que chivouse dos CFCs

Frank Sherwood Rowland: 

Este químico americano, premio Nobel de Química en 1995, demostrou fai case 20 anos xunto a Mario Molina e Paul Crutzen que os clorofluorocarbonos, os famosos CFCs, producen o agotamento da capa de ozono atmosférica. Grazas a este achado puidose limitar o uso destes compostos e recuperar esta importante zona da atmosfera.

Os CFCs servían para expulsar en forma de aerosol distintos compostos: dende produtos de beleza e hixiene como os desodorantes, ata produtos de limpeza do fogar como os limpamobles. Ata que Sherwood Rowland descubríseo en 1974 nunha investigación publicada por primeira vez na revista Nature, ninguén imaxinaba que esas pequenas moléculas fosen tan perxudiciais para a capa de ozono. De feito en 1976 a Academia Nacional das Ciencias de Estados Unidos recoñeceu a validez das súas conclusións, o que provocou que en 1978 o país norteamericano prohibise o uso destes compostos para preservar o medio ambiente.

A súa investigación converteulle nunha das voces cantantes contra o cambio climático e a importancia das investigacións sobre o clima e a atmosfera. "Se crees que algo que descubriches pode afectar ó medio ambiente, non é a vosa responsabilidade facer algo respecto diso?" apuntaba o propio Rowland na mesa redonda sobre o cambio climático da Casa Branca en 1997, ó que interpelaba, "Senón somos nós, quen é? Senón é agora, cando?".
En palabras do decano da Universidade de California, Kenneth C. Janda, "el salvou ó mundo dunha catástrofe aínda maior, e fíxoo desde o compromiso coa ciencia, a verdade e a humanidade, con integridade e elegancia".

As focas :

As focas "ven" cos seus bigotes?




Para as focas que cazan no mar do Norte, atopar presas nas augas turbias non parece nada complicado. E é grazas a que estes mamíferos usan os seus bigotes sensibles ás vibracións para guiarse cara ás súas presas case coma se puidesen ver con total nitidez a través do auga en que se moven. A esa conclusión chegaron Wolf Hanke e os seus colegas da Universidade de Rostock, en Alemaña, tras un estudo que se publicou na revista The Journal of Experimental Biology. Usando remos de diferentes tamaños e formas, os investigadores comprobaron que as focas tardan tan só uns segundos en recoñecer, a partir do ronsel que deixa, que tipo de obxecto ou animal móvese ao seu ao redor. E que son capaces de distinguir tamaños cunha precisión de polo menos 2,8 centímetros, ata cos ollos e as orellas tapados. Tamén diferencian entre formas planas e cilíndricas. Ademais, non se deixan enganar pola velocidade do movemento.

Segundo conclúe Hanke, esta habilidade explícase porque as focas deben optimizar a enerxía que gastan e distinguir a pesar do auga turbia entre peixes pequenos e flacuchos – difíciles de atrapar e con pouco alimento – e outras pezas máis carnosas e suculentas baseándose só no ronsel que deixan.

viernes, 9 de marzo de 2012

Son canceríxenas a Coca-Cola ou a Pepsi?

Muyinteresante.com

Pois en California, un dos seus colorantes si, o 4-metilimidazol, aínda que habería que tomar unhas mil latexes de refresco diarias para que tivese certa repercusión no organismo, segundo a propia Asociación de Fabricantes de Bebidas de Estados Unidos. De feito ambas marcas decidiron cambiar ligeramente a receita das súas bebidas refrescantes de cola neste estado para non ter que incluír unha etiqueta informativa sobre o posible risco de cancro relacionado con este colorante.

"Aínda que consideramos que non existe risco para o consumidor que xustifique o cambio, pedímoslles aos nosos proveedores de colorante de caramelo que reduzan os niveis de 4-metilimidazol para non ter que incluír dita advertencia sen base científica" explicaba a portavoz de Coca-Cola Diana Garza-Ciarlante ao xornal The Guardian.

En realidade, segundo o propio organismo regulador da administración americana, para que un consumidor inxerise a cantidade fornecida en roedores e na que se viron efectos adversos, tería que beberse máis de mil latexes de refresco ao día. Algo completamente imposible. Ata desde a Asociación Americana de Bebidas (ABA polas súas siglas en inglés), apuntan que California incluíu este colorante nas listas de cancerígenos sen estudos que certificasen casos de cancro en humanos, senón baseados en estudos en ratones e ratas no laboratorio.

En calquera caso, e ata que se demostre o contrario con máis estudos científicos, os refrescos non teñen risco para o organismo. Si algunha persoa chegase a tomarse mil latexes de refresco nun día, o último de que debería preocuparse é pola cantidade de 4-metilimidazol inxerida.